Ik ontmoet Kirsten voor het eerst bij de uitgang van een metrostation in Amsterdam. We zijn hier beiden naartoe gekomen, want de oh zo aardige Accu Fanfare speelt voor de bezoekers van het Straatpastoraat. Ik zie een slimme, hartelijke, spontane vrouw op haar racefiets en… met een forse rugzak! Haar CV is indrukwekkend: ruime computerkennis, vertalingen, rondleidingen, au-pair en mantelzorger en vele jaren postbezorger in Amsterdam. Ze heeft een brede belangstelling, van natuurfotografie tot koken en fietsen en ze is reuze handig.
In de volgende interviews leer ik haar kennen als een ietwat filosofisch ingestelde lieve vrouw. En het valt op hoe attent ze is en zo zorgzaam; of de fiets goed op slot staat… of de afspraak uitkomt… of ik koffie wil…? Ze wil van de lof niets weten, voor anderen ja, niet voor zichzelf. Ze had het liefst zelf haar levensverhaal geschreven, maar door de onrust in haar hoofd is dat tot nu toe niet gelukt. Wel schreef ze korte quotes die te lezen zijn op haar sociale media. Misschien kan dit verhaal een leidraad zijn om aan te knopen, in een rustige periode, als de moed het wint van het verdriet.
Kirsten is in 1964 geboren in het Duitse Duisburg, als oudste in een gezin van 3. Tot haar vijfde is ze een gelukkig kind, maar met de komst van haar zusje verandert alles. Als er nog een broertje komt, voelt ze zich diep ongelukkig. Het gezin woont op 7 hoog naast de snelweg en blijft verstoken van frisse lucht, van vogels in de bomen, van groen in de natuur.
Geen sprake van
Ze is dol op haar vader die alle dagen in een chemische fabriek werkt. Hij overlijdt op 55-jarige leeftijd en ze mist hem nog steeds. Moeder leeft zo oppervlakkig dat ze geen aandacht en tijd kan besteden aan de problemen waar haar dochter mee worstelt. Dat alles drukt zwaar op Kirsten en om iets voor zichzelf te hebben wil ze een hond, maar dat is uitgesloten. Of op karate les. Ook geen sprake van. Moeder leunt zwaar op haar en dat voelt als een veel te grote verantwoordelijkheid.
De Tuinen van Brasa
De opmerking van haar moeder, die vindt dat ze alle dagen alleen maar een gratis schoonmaakster is, maakt dat Kirsten lange tijd een jongen wil zijn; die verdienen tenminste geld en gaan de bedompte flat uit om te werken! Lichtpuntjes zijn haar opa en oma die wat vreugde in haar leven brengen. “In de watjes gelegd”, noemt Kirsten dat. Nog iedere dag drinkt ze koffie uit het prachtige blauwwitte kopje van haar moeder van vroeger thuis. Haar opa leert haar fietsen en brengt haar liefde voor de volkstuin bij. In de Tuinen van Brasa is Kirsten dan ook vaak te vinden, haar lievelingsplek.
Jankend in bed
Op haar 11e begint ze op pad te gaan met een buurmeisje. Ze kijkt met verbazing naar haar veranderende lichaam. Er komen tieten en ze wordt opeens heel lang. Zoals ze zelf zegt: “Mijn moeder, die ging mij daarover niks uitleggen en de juffrouw op school zei ook niks. Als je bijvoorbeeld in die tijd zwanger werd, had je geen idee wat er met je aan de hand was. Ik werd gepest, had geen vrienden en lag vaak jankend op mijn bed.” Ze wordt ook gemeen in die tijd, zegt ze, als ze verplicht met haar jonge zusje moet wandelen of in de zandbak spelen. Ze gaat naar de middelbare school en vriendinnetjes gaan werken bij de kapper of supermarkt. Als er sprake is van seksueel misbruik door een grote groep jongens, kan haar moeder haar niet beschermen.
Hippie leven
Als ze 15 is, loopt ze van huis weg naar Amsterdam en op haar 16e komt ze voor het eerst in de gevangenis terecht wegens het dealen van hasj. “Onterecht, al die 6 jaar in totaal die ik in de gevangenis doorbracht. Die strafbaarheid moet verdwijnen uit de Opiumwetgeving. Want die cannabis is te allen tijde mijn redding geweest.” Ze vertrekt met anderen, waaronder vriendje Dieter, naar India. Ze verkopen marihuana en leiden een hippie leven. Bij terugkomst wil haar moeder haar niet meer thuis hebben en lonkt Amsterdam wederom.
Dankbaar voor zorg
In 1984 bezoekt ze voor het eerst AMOC (nog steeds een belangrijke dak- en thuislozeninstelling en gebruikersruimte in Amsterdam) en is ze dankbaar voor de zorg en het begrip van de maatschappelijk werkster indertijd, die haar door bar moeilijke tijden loodst. Ooit zat ze naast een gesjeesde bankrover in het vliegtuig op weg naar Costa Rica en hij leerde haar cocaïne te gebruiken. In die tijd had ze het financieel goed, maar de verdiende 6000 dollar gingen in rook op.
Posttraumatische stress
In 1998 maakt ze kennis met de heroïne. Gelukkig eenmalig, want Kirsten is dan zwanger. Die heroïne is door de ex binnengebracht, in plaats van de gevraagde hasj. De relatie is gewelddadig en als haar dochter 4 maanden is, brengt Kirsten haar naar een pleeggezin. De geschiedenis herhaalt zich, want ook haar kleindochter woont niet meer bij haar moeder. Het zijn onderdelen van de posttraumatische stress, de automutilatie, het grote verdriet, waar nooit een plek voor is geweest, waar ze maar moeilijk over kan praten en die ze niet meer wil voelen. De cannabis verzacht.
Slechte wereld
Kirsten legt uit is dat het allemaal ligt aan haar gevoelige karakter en in alles wat ze heeft meegemaakt; dat hadden andere keuzes moeten zijn. Ze zegt dat de wereld slecht is, dat de aarde beschadigd raakt en dat wij er uiteindelijk niet meer op zullen kunnen leven. Dat zoiets drastisch zou kunnen gaan gebeuren, dat heeft ze nooit kunnen geloven. En nu is het misschien wel zover. Het maakt haar boos op haar omgeving, die haar altijd wilde doen geloven dat alles koek en ei was en het wel goed kwam.
Gewillige prooi
Het verklaart volgens haar ook waarom mensen zoals zijzelf in de problemen raken. Ze grijpen naar de drugs omdat ze het niet meer aan kunnen, die hardheid. En zijn dan een gewillige prooi voor de onder- en bovenwereldcriminelen die handig gebruik maken van die afhankelijkheid. De drugs gaan immers voor op alles. Als er hulp komt, is het vaak al te laat. Dat heb ik geleerd van het leven, zegt ze. “Zie mij nou, we zitten hier net goed te praten in de schaduw van een mooie boom en toch moet ik afbreken omdat de zucht naar sigaretten en ander spul te groot is, ik moet nu iets hebben, want ik voel me ziek.”
Kirsten denkt dat ze niet oud zal worden, ook al is ze net genezen verklaard van hepatitis C. Ze merkt dat haar glucosewaardes laag zijn en door allerlei mankementen aan haar gebit is ze vatbaar voor infecties. Ze laat binnenkort al haar tanden trekken om dat naderende gevaar af te wenden.
Vrijheid moet je nemen
Na een thuisloze periode van 15 jaar heeft ze inmiddels al een poos een eigen plek, waar ze trots op is. Nooit was ze echt dakloos, want in die periode was ze de muze van vele suikerooms die haar onderdak, jointjes en eten aanboden. Heel sporadisch lieve seks waar ze zelf ook wat aan had, maar meestal was het toch een egocentrisch eenrichtingsverkeer. Vrijheid moet je nemen, niet krijgen, is haar motto en haar waardigheid en zelfrespect heeft ze dan ook niet verloren.
Reggae en rock
Ze werd godzijdank via Woningnet voor een flat ingeloot en ze is er trots op. Maar verder gaat er niet veel vanzelf. In het huis moet vocht bestreden worden, op het balkon blijft water staan, is er betonrot en soms komt er een vuile luier naar beneden wapperen. Er is altijd wel wat kapot. Daarin is ze dan ook goed geworden, een zelfbenoemd manusje van alles.
Al het lawaai van de bouwwerkzaamheden in de buurt komen extra hard bij Kirsten binnen, door haar straling- en geluidsgevoeligheid. Ze houdt van reggae en rock uit de jaren ’70 maar te veel herrie geeft storing in haar hoofd en dan liggen alle projecten, zoals het schuren van een kast of een reparatie, weer even stil. Ze kent haar buurt als geen ander en op haar racefiets komt ze iedere dag buiten. Op dinsdag helpt ze mee met papierprikken op straat.
Opgeven geen optie
Inmiddels is ze 60, zit ze nog steeds in een bewogen leven en struggelt ze dagelijks met alle problemen waarmee ze geconfronteerd wordt. Maar hoop doet leven en opgeven is geen optie, vindt Kirsten, het leven gaat nou eenmaal niet recht vooruit! Ze staat op en fietst weg, op zoek naar peuken van joints en sigaretten… om het rustig te houden in haar hoofd.
Als Kirsten er niet meer is, wil ze haar lichaam aan de wetenschap geven. Als er nog wat over is, mag de as worden uitgestrooid op zee. Een begrafenis hoeft niet.
Amsterdam, augustus 2025
